Koçvari Liderlik: Cevap Vermek mi, Soru Sormak mı?

Bir lider olarak kaç kez şunu yaşadınız?

Ekibinizden biri kapınızı çalıyor, bir sorun getiriyor, siz de hemen çözümü söylüyorsunuz. Adam gidiyor, siz de "iyi liderlik yaptım" diyorsunuz.

Oysa tam da o an, o kişinin büyüme fırsatını elinizle kapattınız.

"Cevap veren lider" tuzağı

Deneyimli liderler genellikle iyi çözüm üreticilerdir. Bu bir güç — ama aynı zamanda bir tuzak.

Çünkü her sorunu çözdüğünüzde ekibinize şunu öğretiyorsunuz: "Bir şeyle karşılaşırsan lidere git."

Zamanla ekip düşünmeyi bırakır. Lider her şeyi çözmeye çalışır, yorulur, tıkanır. Ve sonunda herkes mutsuz olur.

Koçvari liderlik tam da bu kısır döngüyü kırar.

Koçvari liderlik nedir?

Koçvari liderlik, her durumda koç olmak değildir. Liderlik rolünüzü bırakmak da değildir.

Koçvari liderlik şudur: İnsanlara cevap vermek yerine, onları kendi cevabına götürecek soruları sormak.

Bu yaklaşımın temeli basit bir inanca dayanır: Ekibinizdeki insanlar, sandığınızdan çok daha fazlasını biliyor ve yapabiliyor.

Sihirli değişim: "Ne yapmalıyım?" → "Ne yapmalıyım sence?"

Bir ekip üyeniz "Şu müşteriyle nasıl konuşmalıyım?" diye sorduğunda iki yol vardır:

Yol 1 — Klasik lider: "Şöyle söyle, böyle yap, bunu söyleme..."

Yol 2 — Koçvari lider: "Sence bu müşteri için en önemli mesele ne? Daha önce benzer bir durumu nasıl çözdün? Ne denemek istersin?"

İkinci yol daha uzun sürer. Ama sonuç olarak karşınızda düşünen, karar verebilen, bir sonraki soruda size koşmayan biri olur.

Güçlü sorular nasıl sorulur?

Koçvari liderlikte her soru eşit değildir. "Evet/hayır" cevabı alınan sorular değil, düşündüren sorular isteriz.

Deneyebileceğiniz bazı sorular:

• "Bu konuda ne denemek istiyorsun?"

• "Sence önümüzdeki en büyük engel ne?"

• "İdeal sonuç nasıl görünür?"

• "Bu konuda ne öğrendin?"

• "Eğer kesin başarılı olacağını bilseydin ne yapardın?"

Son soru favoridir. Çünkü korkuyu devre dışı bırakır ve gerçek düşünceye kapı açar.

Bu yaklaşımın ne zaman kullanılmaması gerekir?

Koçvari liderlik her an için değildir.

• Acil bir kriz varsa, netlik ve yönlendirme koçluktan önce gelir.

• Yeni ve deneyimsiz bir ekip üyesiyle çalışıyorsanız, önce yetkinlik kazandırın.

• Güvenlik, hukuki ya da etik bir sınır varsa, soru değil açık yönlendirme gerekir.

Koçvari liderlik; doğru kişiyle, doğru zamanda, doğru sorularla çalışır.

Pratik başlangıç noktası

Bu hafta ekibinizden biri size bir sorun getirdiğinde şunu deneyin:

Cevap vermeden önce 3 saniye bekleyin ve şunu sorun: "Sen ne düşünüyorsun?"

Kulağa basit geliyor. Ama bu 3 saniye, ekibinizde bir şeyi değiştirir: "Liderim benim fikrimi önemsiyor."

Ve o his, güvenden çok daha hızlı büyür.

Son söz

Cevap veren lider, ekibin sorunlarını çözer. Soru soran lider, ekibin kendisini çözmesini sağlar.

Hangisi daha güçlü bir takım bırakır geriye?

Bu konuyu daha derinlemesine ele aldığım eğitimler ve danışmanlık hizmetleri için: 👉 www.onoldanismanlik.com

Sizin en etkili bulduğunuz koçluk sorusu nedir? Yorumlarda paylaşın.